BHP wypadki przy pracy

BHP - wypadki przy pracy

DEFINICJA - podstawa prawna: ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (2002) tekst jednolity offline

Art. 3. [Wypadek przy pracy]
1. Za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą:
1) podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych;
2) podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia;
3) w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy.

procedury

procedura postępowania po zgłoszeniu wypadku przy pracy (plik pdf) (plik edytowalny)

(skrócona) procedura postępowania po zgłoszeniu wypadku przy pracy (plik pdf) (plik edytowalny)

instrukcja postępowania w przypadku wystąpienia wypadku przy pracy (plik pdf) (plik edytowalny)

(procedura) rozporządzenie w sprawie zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania (plik pdf)

[ZUS] Jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej (strona www) (plik offline)

uprawienia poszkodowanych (plik pdf) (plik edytowalny)

WYPADEK PRZY PRACY OSOBY NIE BĘDĄCEJ PRACOWNIKIEM (KARTA WYPADKU)

rozporządzenie w sprawie trybu uznawania zdarzenia powstałego w okresie ubezpieczenia wypadkowego za wypadek przy pracy, kwalifikacji prawnej zdarzenia, wzoru karty wypadku i terminu jej sporządzenia (2022) rozporządzenie offline
§1. Rozporządzenie stosuje się do zdarzeń wymienionych w art. 3 ust. 3 i art. 3a ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, zwanej dalej „ustawą”, które nastąpiły w okresie ubezpieczenia wypadkowego osób niebędących pracownikami (2002) tekst jednolity.
§2. 1. Osoby, o których mowa w § 1, zwane dalej „poszkodowanymi”, zawiadamiają o wypadku odpowiednie podmioty wymienione w art. 5 ust. 1 i 1a ustawy (o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (2002) tekst jednolity).
2. Poszkodowani, w stosunku do których, zgodnie z ustawą, ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy dokonuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zwany dalej „Zakładem”, zawiadamiają o wypadku terenową jednostkę organizacyjną Zakładu, właściwą ze względu na siedzibę prowadzenia działalności albo miejsce sprawowania opieki określone w umowie uaktywniającej, o której mowa w ustawie z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2021 r. poz. 75, 952, 1901 i 2207).
§ 3. 1. Zdarzenie wymienione w art. 3 ust. 3 i art. 3a ustawy, zwane dalej „zdarzeniem”, uznaje się za wypadek przy pracy na podstawie ustalenia jego okoliczności i przyczyn, w szczególności przez:
1) zabezpieczenie miejsca wypadku w sposób pozwalający odtworzyć jego okoliczności;
2) dokonanie oględzin miejsca wypadku, stanu technicznego maszyn i innych urządzeń technicznych, stanu urządzeń
ochronnych oraz zbadanie warunków wykonywania pracy i innych okoliczności, które mogły mieć wpływ na powstanie wypadku;
3) wysłuchanie wyjaśnień poszkodowanego, jeżeli stan jego zdrowia na to pozwala;
4) zebranie informacji dotyczących wypadku od świadków wypadku;
5) zebranie innych dowodów dotyczących wypadku, uznanych za niezbędne.
§ 3.2. Kwalifikacji prawnej zdarzenia dokonują podmioty wymienione w art. 5 ust. 1 i 1a ustawy (o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (2002) tekst jednolity), zgodnie z art. 3 ust. 3–6 i art. 3a ustawy (o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (2002) tekst jednolity).
§4.1. Po ustaleniu okoliczności i przyczyn wypadku – nie później niż w terminie 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku – podmioty wymienione w art. 5 ust. 1 i 1a ustawy (o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych) sporządzają kartę wypadku, której wzór jest określony w załączniku do rozporządzenia.
2. Poszkodowany lub uprawniony do jednorazowego odszkodowania członek jego rodziny może zgłosić uwagi i zastrzeżenia do ustaleń zawartych w karcie wypadku, o czym zostają pouczeni przez podmiot sporządzający kartę wypadku.
3. Do karty wypadku dołącza się zapis wyjaśnień poszkodowanego i informacji uzyskanych od świadków wypadku, a także inne dokumenty zebrane w czasie ustalania okoliczności i przyczyn wypadku, w szczególności dokumenty sporządzone z oględzin miejsca wypadku, inne dowody dotyczące wypadku uznane za niezbędne do ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku, a także uwagi i zastrzeżenia do ustaleń zawartych w karcie wypadku zgłoszone przez poszkodowanego lub uprawnionego członka rodziny.
4. Kartę wypadku sporządza się w 3 egzemplarzach: pierwszy egzemplarz otrzymuje poszkodowany albo uprawniony członek rodziny, drugi egzemplarz pozostaje u podmiotu ustalającego okoliczności i przyczyny wypadku, trzeci egzemplarz jest przekazywany do Zakładu, jeżeli zdarzenie zostało uznane za wypadek przy pracy.
§ 5. Niezwłocznie po otrzymaniu zawiadomienia o wypadku podmioty obowiązane do ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1–7 i 10–14 albo ust. 1a ustawy (o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (2002) tekst jednolity), powiadamiają pisemnie właściwą terenową jednostkę organizacyjną Zakładu o wszczęciu postępowania dotyczącego ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy. W postępowaniu tym może uczestniczyć przedstawiciel Zakładu.

WYPADEK W DRODZE DO PRACY (KARTA WYPADKU W DRODZE DO PRACY LUB Z PRACY)

Obwieszczenie w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad oraz trybu uznawania zdarzenia za wypadek w drodze do pracy lub z pracy, sposobu jego dokumentowania, wzoru karty wypadku w drodze do pracy lub z pracy oraz terminu jej sporządzania (2013) rozporządzenie offline
§ 1. Ubezpieczony, który uległ wypadkowi w drodze do pracy lub z pracy, zwany dalej „poszkodowanym”, zawiadamia niezwłocznie lub po ustaniu przeszkód uniemożliwiających niezwłoczne zawiadomienie o wypadku pracodawcę lub podmiot określony w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (2002) tekst jednolity
§ 2. Uznanie zdarzenia za wypadek w drodze do pracy lub z pracy następuje na podstawie:
1) oświadczenia poszkodowanego, członka jego rodziny lub świadków co do czasu, miejsca i okoliczności zdarzenia;
2) informacji i dowodów pochodzących od podmiotów badających okoliczności i przyczyny zdarzenia lub udzielających poszkodowanemu pierwszej pomocy;
3) ustaleń sporządzającego kartę
§3. 1. Ustalenie okoliczności wypadku w drodze do pracy lub z pracy jest dokonywane w karcie wypadku w drodze do pracy lub z pracy.
§4. Kartę wypadku, o której mowa w §3, pracodawca i podmiot określony w §1 sporządzają po ustaleniu okoliczności i przyczyn zdarzenia, nie później niż w terminie 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku, w dwóch egzemplarzach, z których jeden otrzymuje poszkodowany lub członek jego rodziny, a drugi przechowuje się w dokumentacji powypadkowej.

WYPADEK PRACOWNIKA PRZY PRACY (PROTOKÓŁ USTALENIA OKOLICZNOŚCI I PRZYCZYN WYPADKU PRZY PRACY)

Rozporządzenie w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy (2009) rozporządzenie offline oraz Rozporządzenie w sprawie wzoru protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy (2019) rozporządzenie offline
§4. Okoliczności i przyczyny wypadku ustala powoływany przez pracodawcę zespół powypadkowy, w skład którego wchodzi pracownik służby bezpieńczeństwa i higieny pracy oraz społeczny inspektor pracy.
§5. [Skład zespołu powypadkowego]
1. U pracodawcy, który zgodnie z art. 237-11 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy nie ma obowiązku tworzenia służby bezpieczeństwa i higieny pracy, w skład zespołu powypadkowego zamiast pracownika służby bezpieczeństwa i higieny pracy wchodzi pracodawca lub pracownik zatrudniony przy innej pracy, któremu pracodawca powierzył wykonywanie zadań służby bezpieczeństwa i higieny pracy, albo specjalista spoza zakładu pracy.
2. U pracodawcy, u którego nie działa społeczna inspekcja pracy, w skład zespołu powypadkowego zamiast społecznego inspektora pracy, jako członek zespołu, wchodzi przedstawiciel pracowników posiadający aktualne zaświadczenie o ukończeniu szkolenia w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, zgodnie z przepisami dotyczącymi szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy.
§8. [Ustalenie okoliczności i przyczyn wypadku, który miał miejsce na terenie innego zakładu pracy]
1. Ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku, który miał miejsce na terenie innego zakładu pracy, dokonuje zespół powypadkowy powołany przez pracodawcę poszkodowanego, w obecności przedstawiciela pracodawcy, na którego terenie miał miejsce wypadek.
§9. [Protokół powypadkowy]
1. Po ustaleniu okoliczności i przyczyn wypadku zespół powypadkowy sporządza - nie później niż w terminie 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku - protokół ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy, zwany dalej "protokołem powypadkowym", według wzoru ustalonego przez ministra właściwego do spraw pracy na podstawie art. 237 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy.
2. Ustalenie okoliczności i przyczyn wypadku w terminie późniejszym niż określony w ust. 1, wskutek uzasadnionych przeszkód lub trudności, wymaga podania przyczyn tego opóźnienia w treści protokołu powypadkowego.
3. Zespół powypadkowy sporządza protokół powypadkowy w niezbędnej liczbie egzemplarzy i wraz z pozostałą dokumentacją powypadkową doręcza niezwłocznie pracodawcy w celu zatwierdzenia.
§10. [Złożenie zdania odrębnego do protokołu powypadkowego]
1. Członek zespołu powypadkowego ma prawo złożyć do protokołu powypadkowego zdanie odrębne, które powinien uzasadnić.
2. W przypadku rozbieżności zdań członków zespołu powypadkowego o treści protokołu powypadkowego decyduje pracodawca.
§11. [Uprawnienia poszkodowanego]
1. Zespół powypadkowy jest obowiązany zapoznać poszkodowanego z treścią protokołu powypadkowego przed jego zatwierdzeniem.
2. Poszkodowany ma prawo zgłoszenia uwag i zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole powypadkowym, o czym zespół powypadkowy jest obowiązany pouczyć poszkodowanego.
3. Poszkodowany ma prawo wglądu do akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów oraz kopii.
4. Zespół powypadkowy zapoznaje z treścią protokołu powypadkowego członków rodziny zmarłego pracownika, o których mowa w art. 13 ust. 2 ustawy, oraz poucza ich o prawie zgłaszania uwag i zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole powypadkowym.
§12. [Szczegółowe uzasadnienie w przypadku nieuznania wypadku za wypadek przy pracy; załączniki do protokołu powypadkowego]
1. Stwierdzenie w protokole powypadkowym, że wypadek nie jest wypadkiem przy pracy albo że zachodzą okoliczności, które mogą mieć wpływ na prawo pracownika do świadczeń przysługujących z tytułu wypadku, wymaga szczegółowego uzasadnienia i wskazania dowodów stanowiących podstawę takiego stwierdzenia.
2. Do protokołu powypadkowego dołącza się zapis wyjaśnień poszkodowanego i informacji uzyskanych od świadków wypadku, a także inne dokumenty zebrane w czasie ustalania okoliczności i przyczyn wypadku, w szczególności pisemną opinię lekarza lub innych specjalistów, szkice lub fotografie miejsca wypadku, a także odrębne zdanie złożone przez członka zespołu powypadkowego oraz uwagi i zastrzeżenia, o których mowa w § 11 ust. 2 i 4 - stanowiące integralną część protokołu powypadkowego.
§13. [Zatwierdzenie protokołu powypadkowego]
1. Protokół powypadkowy zatwierdza pracodawca nie później niż w terminie 5 dni od dnia jego sporządzenia.
2. Pracodawca zwraca niezatwierdzony protokół powypadkowy, w celu wyjaśnienia i uzupełnienia go przez zespół powypadkowy, jeżeli do treści protokołu powypadkowego zostały zgłoszone zastrzeżenia przez poszkodowanego lub członków rodziny zmarłego wskutek wypadku pracownika albo protokół powypadkowy nie odpowiada warunkom określonym w rozporządzeniu.
3. Zespół powypadkowy, po dokonaniu wyjaśnień i uzupełnień, o których mowa w ust. 2, sporządza, nie później niż w terminie 5 dni, nowy protokół powypadkowy, do którego dołącza protokół powypadkowy niezatwierdzony przez pracodawcę.
4. W przypadku, o którym mowa w § 8 ust. 3, protokół powypadkowy zatwierdza pracodawca poszkodowanego pracownika. Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio.
§14. [Doręczenie zatwierdzonego protokołu powypadkowego uprawnionym osobom]
1. Zatwierdzony protokół powypadkowy pracodawca niezwłocznie doręcza poszkodowanemu pracownikowi, a w razie wypadku śmiertelnego - członkom rodziny zmarłego pracownika, o których mowa w § 11 ust. 4.
2. Protokół powypadkowy dotyczący wypadków śmiertelnych, ciężkich i zbiorowych pracodawca niezwłocznie doręcza właściwemu inspektorowi pracy.
§16. [Rejestr wypadków przy pracy]
1. Pracodawca prowadzi rejestr wypadków przy pracy na podstawie wszystkich protokołów powypadkowych.
2. Rejestr wypadków przy pracy zawiera:
1) imię i nazwisko poszkodowanego;
2) miejsce i datę wypadku;
3) informacje dotyczące skutków wypadku dla poszkodowanego;
4) datę sporządzenia protokołu powypadkowego;
5) stwierdzenie, czy wypadek jest wypadkiem przy pracy;
6) datę przekazania do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosku o świadczenia z tytułu wypadku przy pracy;
7) liczbę dni niezdolności do pracy;
8) inne informacje, niebędące danymi osobowymi, których zamieszczenie w rejestrze jest celowe, w tym wnioski i zalecenia profilaktyczne zespołu powypadkowego.

STATYSTYCZNA KARTA WYPADKU

Rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 9 grudnia 2022 r. w sprawie statystycznej karty wypadku przy pracy (2022) rozporządzenie offline
§3. Statystyczną kartę sporządza się na podstawie zatwierdzonego protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy, zwanego dalej „protokołem powypadkowym”, albo na podstawie karty wypadku, w których stwierdzono, że wypadek jest wypadkiem przy pracy lub wypadkiem traktowanym na równi z wypadkiem przy pracy.
§ 4. Statystyczną kartę sporządza się według objaśnień, klasyfikacji i oznaczeń kodowych do wypełnienia tej karty, które są określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
§ 5. 1. Statystyczną kartę, z wyjątkiem jej części II, uzupełniającej, pracodawca sporządza i przekazuje w terminie 14 dni roboczych od dnia, w którym został zatwierdzony protokół powypadkowy lub w którym sporządzono kartę wypadku.
2. Część II, uzupełniającą, statystycznej karty pracodawca sporządza i przekazuje nie później niż z upływem 6 miesięcy od dnia zatwierdzenia protokołu powypadkowego lub od dnia sporządzenia karty wypadku.
3. Statystyczną kartę przekazuje się w postaci elektronicznej na portal sprawozdawczy Głównego Urzędu Statystycznego.
4. Pracodawca zatrudniający nie więcej niż 5 pracujących może przekazać oryginał statystycznej karty w formie papierowej do Urzędu Statystycznego w Gdańsku.

platforma szkoleniowa CIOP

link do strony CIOP - platformy szkoleniowej dotyczącej wypadków przy pracy

formatki dokumentów

(formularz umowa o pracę) wyjaśnienie poszkodowanego (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz umowa o pracę) protokół powypadkowy (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz umowa o pracę) wniosek do ZUS o wypłatę jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz umowa o pracę) wniosek do ZUS o ustalenie uszczerbku na zdrowiu po wypadku przy pracy (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz umowa o pracę) zgłoszenie wypadku w drodze do pracy i w drodze do domu (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz umowa o pracę) wyjaśnienie świadka wypadku w drodze do pracy i w drodze do domu (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz umowa o pracę) OL-9 zaświadczenie o stanie zdrowia do wypłaty jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy (plik pdf)

(formularz umowa o pracę) aneks do protokołu powypadkowego (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz) wyjaśnienie świadka wypadku (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz) zgłoszenie wypadku przez pracodawcę (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz) zgłoszenie wypadku przez poszkodowanego (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz) karta statystyczna wypadku (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz) wyjaśnienie uzupełniające poszkodowanego (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz) wyjaśnienie świadka wypadku (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz zlecenie) karta wypadku w drodze do pracy i w drodze do domu (plik pdf) (plik edytowalny)

(formularz zlecenie, współpraca) karta wypadku (plik pdf) (plik edytowalny)

akty prawne

(link do podstrony z aktami prawnymi)

(2019) (rozporządzenie) w sprawie wzoru protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn powstania wypadku (strona isap) (plik offline)

(2022) (rozporządzenie w sprawie karty wypadku oraz uznawania zdarzenia powstałego w okresie ubezpieczenia wypadkowego za wypadek przy pracy oraz kwalifikacji prawnej zdarzenia oraz terminu jej sporząrzenia - wzór i akt prawny) dla osoby nie będącej pracownikiem (plik offline)

(2013) (rozporządzenie w sprawie karty wypadku w drodze do pracy lub w drodze z pracy oraz trybu uznawania za wypadek w drodze do pracy lub z pracy oraz sposobu jego dokumentowania oraz tereminu sporządzania karty wypadku - wzór i akt prawny)

(2022) (rozporządzenie) w sprawie statystycznej karty wypadku (strona isap) (plik offline)

(2002) tekst jednolity ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych offline

(2023) Obwieszczenie w sprawie wysokości kwot jednorazowych odszkodowań z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej (plik offline)

(2009) Rozporządzenie w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy (plik offline)

informatory z Państwowej Inspekcji Pracy

[PIP] klasyfikacje wypadków przy pracy (strona www) (plik offline)

[PIP] jak zgłosić wypadek przy pracy (strona wwww) (plik offline)

[PIP] poradnik dla pracodawcy - wypadek przy pracy (strona www) (plik offline)

[PIP] poradnik - wypadki przy pracy - obowiązki pracodawcy (strona www) (plik offline)

rejestry

(dokumentacja) rejestr wypadków przy pracy (plik pdf) (plik edytowalny)

CIOP - zasady rejestrowania wypadku w protokole wypadku przy pracy (plik pdf offline)

opisy w statystycznej karcie wypadku

Czynność wykonywana przez poszkodowanego w chwili wypadku to czynność wykonywana przez poszkodowanego w sposób zamierzony, bezpośrednio przed wypadkiem.
Wydarzenie będące odchyleniem od stanu normalnego to wydarzenie niezgodne z właściwym przebiegiem procesu pracy, które wywołało wypadek. Jeżeli wypadek nastąpił w wyniku szeregu następujących po sobie wydarzeń, to powinno zostać zarejestrowane ostatnie z tych wydarzeń. Wydarzenie powodujące uraz opisuje, w jaki sposób poszkodowany doznał urazu (fizycznego lub psychicznego) spowodowanego przez czynnik materialny.
Czynnik materialny związany z czynnością wykonywaną przez poszkodowanego w chwili wypadku to maszyna, narzędzie lub inny obiekt używany przez poszkodowanego w chwili, gdy uległ on wypadkowi.
Czynnik materialny związany z odchyleniem to maszyna, narzędzie, inny obiekt lub czynnik środowiska, który ma bezpośredni związek z wydarzeniem będącym odchyleniem od stanu normalnego. Jeśli z odchyleniem jest związanych kilka czynników materialnych, to wówczas musi być wskazany ostatni z tych czynników materialnych.
Czynnik materialny będący źródłem urazu to maszyna, narzędzie, inny obiekt lub czynnik środowiska, z którym kontakt stał się przyczyną urazu (fizycznego lub psychicznego).
Przyczyny wypadku są to wszelkie braki i nieprawidłowości, które bezpośrednio lub pośrednio przyczyniły się do powstania wypadku, związane z czynnikami materialnymi (technicznymi), z ogólną organizacją pracy w zakładzie lub organizacją stanowiska pracy oraz związane z pracownikiem.

wzór formularza GUS - wypełniany przez stronę

(link do strony GUS)

przewodnik do wypełniania statystyki GUS (plik pdf offline)

CIOP - wytyczne do sporządzania statystycznej karty wypadku - link do strony

CIOP - statystyki wypadków przy pracy - link do strony

GUS - zeszyt metodologiczny dokumentowania statystycznego wypadków przy pracy - link online (plik pdf offline)

GUS Z-KW objaśnienia i oznaczenia kodowe do wypełnienia statystycznej karty wypadku - online (plik pdf offline)